E “lachi” di Ontvanger Alfonso Trona

· - leestijd 2 minuten
Afbeelding

WILLEMSTAD – Esnan ku a tende e grabashon viral entre minister di Finansa Javier Silvania i e hefe di Departamentu di Impuesto Alfonso de Jesús Trona, sa ku e diálogo ei ta mustra hopi más kos ku simplemente un pleitu entre dos hòmber ku tin ego grandi. E ta un bista ekstraordinario den e kurason di un sistema ku ta hasi daño na Kòrsou: un Departamento di Impuesto ku riba papel ta garantisá igualdat di lei, pero en realidat ta traha ku dos lokèt: unu pa e siudadano normal i unu pa esnan ku tin influensha.

Komentario redakshonal

E di dos lokèt ei tin nòmber awor: ‘e lachi di Trona’. Den e lachi ei, segun vários oudit di kontrolaría di gobièrnu SOAB, ta kai dosye di impuesto di habitante di rango haltu i influensial di Kòrsou. Nan no ta wòrdu tratá segun regla normal, sino direktamente pa Trona mes. Petishonnan pa posponemente, anulashon òf inkluso pago adelantá di restitushon di impuesto – sin ku tin un aanslag ainda– ta pasa via di dje personalmente, hopi biaha via telefòn òf via WhatsApp. SOAB a determiná ku Ontvanger mes ta selektá ken sí i ken no ta haña tratamentu preferenshal. No tabatin kriterio, ni dosye, ni motivashon. Solamente su aprobashon.

For di 2018, di e forma ei, mas ku sinku punto tres mion di florin a paga adelantá na funshonario di alto rango, i èks-polítiko, sin base legal. Den algun kaso no tabatin ni deklarashon (aangifte) di impuesto. I esnan ku a kaba den e lachi ei por a konta riba posponementu, toleransha òf simplemente silensio. Kòntròl interno a faya kompletamente: Trona mes a duna e órdennan ei, i e mes a tene e atministrashon.

SOAB a pone tur esaki pretu riba blanku – rapòrt tras di rapòrt – i minister Silvania mes a manda e dokumentunan ei pa Parlamento na kuminsamentu di e aña aki. Pero asina mes, niun hende no a wòrdu persiguí. Ni Trona, ni e benefisiarionan, ni e polítikonan ku a permití esaki.

I ken ku kere ku Hulanda, ku a wòrdu alarmá, lo tuma akshon, lo sali desfroudá. Kolegio pa Supervishon Finansiero (Cft) a menshoná e problemátika aki den nan rapòrt. E señalnan ei ta konosí na Den Haag tambe, pero no tin niun akshon visibel. Niun investigashon, niun preshon polítiko, niun medida konkreto. E reakshon ta keda riba un nivel di kortesia atministrativo i preokupashon ekspresá riba papel.

Landsrecherche tampoko no a hasi nada. I esaki no ta difísil pa komprendé: e nòmbernan ku ta den e lachi ei ta pertenesé na esnan ku tin mas poder riba e isla. Nan a protehá Trona, i mientras ku e mantené su lachi será, e ta keda intachabel.

Den e grabashon ku ta sirkulá awor, ta tende kon Silvania ta akusá Trona di korupshon. Trona ta repondé ku rabia i ta bisa ku é tin e pruebannan – den su lachi– ken realmente ta korupto. Den un solo frase, e ta revelá su posishon di poder: su lachi ta su seguro di bida.

I Silvania? E ta bisa hopi aña ku e ke likidá e parti putrí den servisio di impuesto. Pero ken ku lesa e rapòrtnan di SOAB, ta mira ku e no a hasi esaki. Sí e tabata ke limpiá tur e rotsoi di berdat, e mester a manda e konklushon di SOAB direktamente pa Ministerio Públiko. Pero e no a hasi esaki. E a publiká e rapòrtnan pa e forma, pero sin konsekuensha masa aleu. Pasombra Silvania tambe sa: ken ku habri e lachi, ta saka hopi más kos afó, ku ta realmente deseá.

Na Kòrsou ta papia di korupshon i polítika desigual pa hopi aña. Danki na e grabashon di e pelea verbal entre Silvania i Trona, nos sa awor kon esaki ta zona. I danki na e rapòrtnan di SOAB, nos sa kon e sistema ta funshoná. E úniko pregunta ku keda, ta KEN lo tin e kurashi pa wak den e lachi – i kiko lo sosodé ku esnan ku ta purba esaki.


1560 keer gelezen

Mas notisia

Afbeelding
Polis i hustisia Atrako armá riba bar na Bulevar Gobernadó N. Debrot
Amado Vrieswijk (midden) en Tycho Smits (rechts) op het podium in St. Peter-Ording.
Deporte No por brek éksito: Amado Vrieswijk ta kohe dos título Europeo riba foil, Tycho Smits sorpendé mei mei di seniornan
Afbeelding
Polis i hustisia Korte Supremo ta pone un punto definitivamente tras di e disputa tokante trabou suplementario na Boneiru
Nòchi Willem, konsehero di Union Sindikal Boneriano, USIBO
Trabou Sindikalismo na Boneiru, edishon 25, 20 di yüli 2026
Afbeelding
Naturalesa i medio ambiente Terramar Museum ta presentá ‘Tene Pia Seku’: un eksposishon multidisiplinario
Afbeelding
Infrastruktura Despues di lunanan di trabou: kaminda pa hospital kasi kla
Afbeelding
Aerolinea i biahamentu Miembronan di hunta di supervishon ta inspektá progreso di ekspanshon na aeropuerto di Aruba
Founder of BHRO, James Finies.
Polítika James Finies na Nashonnan Uní: tanten ku Den Haag ta disidí pa Boneiru, lo no logra metanan di desaroyo sostenibel